Opties voor Rendement en Zekerheid

Over 'Opties voor Rendement en Zekerheid'

Voor Sem is de koers de enige waarheid. Een mooie waarheid, want Sem belegt vanuit de gedachte dat koersen zullen stijgen. Toch is voorzichtigheid geboden: gebruik derivaten niet om te speculeren. Nee, gebruik opties om extra rendement te verkrijgen of om het risico van een portefeuille te verminderen.

Als ambassadeur van BinckBank deelt Sem, in tien delen, samenvattingen uit zijn boek Opties voor Rendement en Zekerheid. Al z'n favoriete constructies komen aan bod.

Deel 1: Hoe werkt Sem? 

Sem van Berkel is een echte haussier. Met andere woorden: hij neemt posities in vanuit de gedachte dat de koersen zullen stijgen. Sem belegt op basis van fundamenteel denken (feiten en cijfers). Hierbij spelen de kerngetallen van een notering een belangrijke rol.

Een voorbeeld: de kerngetallen ING Group (basis slot vrijdag 22 december 2018: 9,49).

Dividendrendement (bij ING kerncijfers) 7,22%. 12maands totaalrendement -36%. Koerswinst 7,98. Verwachting winst per aandeel 2019 1,34 en 2020 1,41.

Sem: "Technische analyse speelt een ondergeschikte rol (steun- en weerstandspunten houd ik in gedachte omdat de markt er rekening mee houdt). Kies het momentum van handelen liefst contraire (de mooiste bloemen bloeien aan de rand van het ravijn) koers ten opzichte van 12maands hoog-laag en 40daags gemiddelde".

Tevens zijn belangrijke argumenten: kwaliteit van de roerganger(s), met name de zuinigheid. Wie controleert de roerganger? Overnames voor groei en synergie en niet voor het ego.

Koersklagen is deze dagen mode...(vaak) terecht kijken we somber naar de stand van onze portefeuilles en vragen ons af waarom we op het toppunt van de markt niet hebben verkocht...velen vluchten in deposito's (langzaam armer worden), obligaties (risico tijdens looptijd), stenen (prima om in te wonen, maar als belegging alleen interessant bij kwaliteitshuurder), garantieproducten (goedkoper zelf te maken), etc.

Deel 2: Niemand weet de koers van morgen

Mijn vader was een grote handelaar in aandelen Shell. Zelf nam ik jarenlang met mijn handelsploeg een groot gedeelte van de dagelijkse omzet op de optiebeurs voor mijn rekening. In al mijn functies heb ik mensen van naam en faam ontmoet.

Een ding weet ik inmiddels zeker: mijn vader wist de koers van morgen niet. Ik wist/weet het ook niet. Al die mensen van naam en faam ook niet. En u ook niet.

Handel en beleggers hebben voortdurend te maken met onzekerheden. Op dit moment is dat bijvoorbeeld de handelsoorlog tussen de VS en China en de komende Brexit.

In deze digitale wereld gaan de ontwikkelingen razendsnel en de enorme kapitaalstromen spelen daaropin. Vaak met overdreven uitslagen.

Ik counter de onzekerheden met de zekerheden van optiesommen. Zodat ik upfront mijn mogelijke winst of maximale verlies kan uitrekenen.

Opties zijn financiële wondertjes.

Daarbij stel ik de vraag: "weegt het mogelijke rendement op tegen het mogelijke risico? Heb ik het geld voor het risico in mijn zak?

U zult begrijpen, dat optieprijzen niet tot stand komen doordat marketmakers, zoals flow traders, een natte vinger in de lucht steken. Nee, berekenden we vroeger de prijzen op de achterkant van een sigarendoos, tegenwoordig is het hogere wiskunde. Modellen voeden de computer en online met de koers van de onderliggende waarde worden prijzen berekend en afgegeven.

Samenstelling optieprijs: koers, uitoefenprijs, looptijd, rente en dividend, gemiddelde beweeglijkheid.

Als de uitoefenprijs van een call boven de koers ligt, is hij goedkoper als die van een call met uitoefenprijs onder de koers (intrinsieke waarde). Bij de put is dat omgekeerd.

Hoe langer de looptijd, hoe duurder de optie.

Rente en dividend zijn verwerkt in de call, de put is daaruit afgeleid.

Opties van aandelen met een hoge gemiddelde beweeglijkheid, bijvoorbeeld ASML, zijn duurder dan opties van aandelen met een lage beweeglijkheid.

 

Deel 3: Een call is een kooprecht

Het kooprecht Philips (PHI) met afloopdatum juni 2019 en uitoefenprijs 30 noteerde vandaag (7/1) bij 29,65 in de koers 1,79-1,84.

De koper heeft het recht, niet de plicht, de aandelen Philips tot en met de 3e vrijdag van juni 2019 te kopen voor 30,00. Ook als de aandelen 60,00 noteren.

De verkoper heeft de plicht, niet het recht, de aandelen Philips tot en met de 3e vrijdag van juni 2019 te verkopen voor 30,00. Ook als de aandelen 60,00 noteren.

De koper heeft het recht, betaalt daarvoor 1,84 en dat is zijn maximale risico.

De verkoper heeft de plicht, ontvangt daarvoor 1,79 en dat is zijn maximale winst.

Het kopen van callopties behoort tot mijn favoriete beursacties. Ik koop ze het liefste aan de rand van het ravijn. Er komt slecht nieuws uit, iedereen wil door dezelfde deur naar buiten en de koers keldert. De call kan voor 3x0 gekocht worden. De angst ebt weg, denken komt terug en de koers herstelt. Calloptie explodeert. Honderd procent is geen uitzondering.

Koop calls gestaffeld en gelimiteerd. Na aanschaf direct 2 verkopen inleggen. De verkoop met verlies op stoploss en de verkoop met winst op een limiet.

Dan hoef je daar niet meer over na te denken. Want verlies nemen valt de meeste beleggers zwaar (misschien komt het nog goed) en winst nemen is voor veel beleggers ook moeilijk (zit er nog meer in het vat).

Een andere mogelijkheid is om bij winst op aandelen die winst te pakken en met een deel van die winst een calloptie te kopen. Je houdt belang met een 'free lunch'.

Deel 4: Een put is een verkooprecht

Het verkooprecht AH (Ahold Delhaize) met afloopdatum juni 2019 en uitoefenprijs 22 noteerde vandaag (8 januari 2018) bij 22,59 in de koers 1,31-1,35.

De koper heeft het recht, niet de plicht, de aandelen Ahold Delhaize tot en met de 3e vrijdag van juni 2019 te verkopen voor 22,00. Ook als de aandelen op 0,00 staan.

De verkoper heeft de plicht, niet het recht, de aandelen Ahold Delhaize tot en met de 3e vrijdag van juni 2019 te kopen voor 22,00.

De koper heeft het recht, betaalt daarvoor 1,35 en dat is zijn maximale risico.

De verkoper heeft de plicht, ontvangt daarvoor 1,31 en dat is zijn maximale winst.

Ik koop puts als verzekering voor mijn aandelen en weet dan mijn maximale verlies:

22,59 plus 1,35 = 23,94 minus 22,00 = 1,94 max risico.

In de oudejaarsnacht om 12:00 bent u niet in snikken uitgebarsten omdat uw huis niet is afgebrand en betaalt fluitend weer de polis voor de verzekering. Hetzelfde geldt voor uw autoverzekering. Waarom verzekert u uw aandelen dan niet?

Puts kunnen ook speculatief worden gekocht bij verwachting van een koersdaling.

Puts verkopen in de verwachting van een koersstijging doe ik niet. Als de mening niet uitkomt en er in plaats daarvan een 'kledder' komt, zoals in de afgelopen decembermaand, vallen daar de meeste klappen. De margin wordt aangepast en er moet worden gekocht, terwijl de notering fors lager staat.

Deel 5: Het verkopen van een call voor een extra rendement en verlagen van het risico

"Schrijven is blijven", zeiden we vroeger op de beursvloer. Het schrijven van een call tegenover de aandelen is als 'een pand in de Kalverstraat met Apple als huurder'.

ASML sloot vandaag (9 januari 2019) op 141,00. De call met afloopdatum december 2019 en uitoefenprijs 140,00 sloot op 15,90.

Als je de aandelen koopt en de call schrijft is de investering 141 minus 15,90 = 125,10. Callplicht 140 brengt een maximale winst van 140 minus 125,10 = 14,90 = 11,9% plus dividend.

Wie zijn aandelen niet wil kwijtraken, moet uiterlijk op pariteit (koers minus uitoefenprijs is optieprijs) doorrollen naar een langere looptijd en uitoefenprijs gelijk aan de koers.

Als we de langstlopende call, looptijd december 2023 met uitoefenprijs 140,00 verkopen, ontvangen we 31,80.

Dan kostprijs 141,00 minus 31,80 = 109,20. Dan maximale winst 30,80 = 28,2% = 5,6% per jaar plus dividend.

Kort schrijven is voor de actieve belegger, lang voor de 'luie portefeuille'.

Laat de portefeuille voor u werken!

Deel 6: Hoog rendement of lager middelen

We nemen als voorbeeld de herstel kandidaat ING (op 22 januari 2018 betaalden we 16,69 zonder de politie te bellen), die vandaag (10/1/19) op 9,85 sloot.

Stel, je wilt 200 aandelen kopen. Dan voer je de order in, drukt op akkoord en ze staan in de portefeuille.

Maar je kunt ook het volgende doen:

Koop 100 aandelen en verkoop 1 call met looptijd december 2023 en uitoefenprijs 10 op 1,50 en verkoop 1 put met dezelfde looptijd en uitoefenprijs op 3,65.

De investering is dan 9,85 minus 1,50 minus 3,65 = 4,70.

De maximale winst is dan call plicht 10 minus investering 4,70 = 5,30 = 113% = 22,6% per jaar plus dividend.

Risico is bijkopen op putplicht 10. Dan gemiddelde prijs (4,70 eerste pluk) + (10 tweede pluk) = 14,70 gedeeld door 2 = 7,35 gemiddeld.

Dat is beter dan 200 aandelen kopen op 9,85!

Het schrijven van straddles (call en put hebben dezelfde uitoefenprijs) en strangles (call en put hebben een verschillende uitoefenprijs) is een van mijn favoriete acties bij de opbouw van een portefeuille.

Deel 7: Plastic aandelen

Het kopen van een call, het verkopen van een call met dezelfde looptijd en hogere uitoefenprijs (callspread), het verkopen van een put met dezelfde looptijd (driepoot).

Herstelkandidaat ArcelorMittal (slot 17 mei 2018 30,77) sloot vandaag (11/1/19) op 19,20. De call met looptijd december 2023 uitoefenprijs 20 sloot 4,80. Call met uitoefenprijs 25 sloot 3,55 en put met uitoefenprijs 15 sloot 3,65.

We kopen de call 20 op 4,80, verkopen de call 25 op 3,55 en verkopen de put 15 op 3,65. Saldo te ontvangen 2,40.

Maximale winst = max callspreadwaarde 5,00 (25 minus 20) + 2,40 = 7,40. Hoeveel procent is dat?

Risico = kopen op putplicht 15 minus ontvangen 2,40 = 12,60.

Driepoten zijn favoriet bij mij. Vooral de lange. Zelden heb ik verlies geleden. Zelden heb ik de hele looptijd uit moeten zitten voor winst.

Deel 8: De kromme conversie

De kromme conversie: het kopen van aandelen met een hoog dividend, het kopen van een put met uitoefenprijs onder de koers (voor zekerheid), het verkopen van een call met dezelfde looptijd en uitoefenprijs boven de koers (voor rendement).

We nemen Shell als voorbeeld. Sloot vandaag (11/1/19) op 26,40. Dividendrendement (kerngetallen) 6% = 1,58 per jaar = 6,30 in 4 jaar (2019/2020/2021/2022). Put met looptijd december 2022 en uitoefenprijs 22 sloot 4. Call met uitoefenprijs 32 sloot 0,90.

Som: aandelen 26,40 plus put 4,00 minus 6,30 minus 0,90 = 23,20. Door putrecht 22 maximale risico 23,20 minus 22 = 1,20.

Maximale winst bij koers boven de 32 (op 21 mei vorig jaar noteerden we 31,40) = 8,80 = 38% = 9,5% per jaar.

Het grootste deel van mijn portefeuilles bestaat uit 'kromme conversies'. Luie plankleggers met actief rendement.

Deel 9: Langlopende call in plaats van aandelen

Het kopen van een langlopende call in plaats van het kopen van de aandelen.

Voor het dividend hoef je de aandelen ArcelorMittal niet te kopen.

Vandaag (11/1/2019) sloten we 19,20. De call met looptijd tot en met de derde vrijdag van december 2023 sloot 4,80.

Van 19,20 tot 0,00 = 19,20 verlies. Van 4,80 tot 0,00 = 4,80 verlies. Natuurlijk zetten we er een stoploss op.

Wie hetzelfde risico wil lopen betaalt voor 100 aandelen 1920,00. Voor dat geld kun je 4 calls kopen en dan doe je mee met 400 aandelen.

Deel 10: De tien geboden van Sem

  1. Beurzen worden gestuurd door angst en hebzucht. Beide dienen genegeerd te worden. Op basis van sentiment beslissingen nemen is vragen om verlies.
  2. Beleggen is voor de lange termijn. Kleine stappen maken. Een fatsoenlijk rendement nastreven (5 tot 7%).
  3. Als je twijfelt moet je de helft doen.
  4. Short puts is zeer verleidelijk. Gaat vaak lang goed. En dan krijg je december 2018 om je oren.
  5. Als de koers vandaag op 10 staat en de komende jaren blijft de koers daar staan, verdient het hele circus rond beleggen geen spijker. Dus zorgt de 'bewegingindustrie' ervoor dat de markten in beweging blijven. Media en adviezen overstromen de belegger. Blijf sterk in je schoenen staan. Trek je eigen plan. Beleggen doe je met je boerenverstand.
  6. Let op het volume bij grote bewegingen. Is het volume laag, moet je geen conclusies trekken uit de beweging. Een grote koper of verkoper zet dan de notering neer.
  7. Aan de bar van de sportclub hoor je alleen maar successen. Borrelpraat kent geen verlies.
  8. Probeer niet alles te doen. Specialiseer je. Zelf doe ik alleen nog de top van de AEX.
  9. Denk aan valutarisico's.
  10. Gebruik opties voor rendement en zekerheid.

Margin

Een mede-beleggers schreef naar aanleiding van mijn stukjes "Kan Sem de margin niet meenemen in zijn sommen? Dan weet ik of ik de financiële ruimte heb".

Los van het feit dat de marginberekening zeer complex is (bijv. Tegenover geschreven calls en puts kunnen in de portefeuille gekochte calls en puts staan, die de verplichting - deels - dekken, houd ik altijd rekening met het meest zwarte scenario en heb ik de hele verplichting op cash staan.

Daarnaast ben ik, zoals bekend, geen voorstander van het ongedekt schrijven van calls en puts. Vooral puts worden vaak geschreven met de woorden "als de aandelen op dat niveau komen, wil ik ze wel hebben". Maar als de kledder komt wordt anders gedacht.

Kijk, een putje schrijven met uitoefenprijs 10 is te overzien. Maar ASML noteerde op 24 juli 2018 189,50. Wie toen een put met een 30 euro lagere uitoefenprijs schreef, de 160, zag de notering op 24 december op 130,30 staan. Dat doet pijn en vaak wordt ook nog, in paniek, op het laagste punt afgekapt.

Wie een put schrijft in de verwachting van een koersstijging, kan beter een call kopen. De winst kan veel hoger zijn dan de maximale winst bij het schrijven van een put, de ontvangen premie, en het risico is bekend.

Sem van Berkel

Over Sem:

Sem van Berkel is al sinds de oprichting in 1978 betrokken bij de Amsterdamse Optiebeurs als handelaar, market maker, bankdirecteur en vermogensbeheerder. Hij bezit meer dan 40 jaar aan waardevolle derivatenkennis en beurservaring.

In het dagelijks leven is Sem aandeelhouder en directeur vermogensbeheer bij www.sem.nl.

 

Disclaimer:

Opties zijn risicovolle producten en vereisen kennis, beleggingservaring en in veel toepassingen een hoge risicoacceptatie. Wij adviseren u, voordat u in opties belegt, u goed te informeren over de werking en risico’s. In het document center van Binck vindt u hier meer informatie over in de Handleiding Derivaten. Ook kunt op de website van Binck het Essentiële-informatiedocument (Eid) van de optie raadplegen waarin u wilt beleggen. U kunt alleen handelen in opties als u de overeenkomst derivaten heeft afgesloten.

De informatie die gedeeld wordt door Sem van Berkel is niet bedoeld als individueel beleggingsadvies of als een individuele aanbeveling tot het doen van bepaalde beleggingen. De beloning van Sem van Berkel staat/stond/zal niet direct of indirect in relatie (staan) met zijn specifieke aanbevelingen of standpunten in zijn columns. Ondanks het feit dat BinckBank alle zorgvuldigheid in acht neemt bij het samenstellen en onderhouden van deze pagina's, en daarbij gebruik maakt van bronnen die betrouwbaar geacht worden, kan BinckBank niet instaan voor de juistheid, volledigheid en actualiteit van de geboden informatie. Indien u zonder verificatie of advies gebruikmaakt van de verstrekte informatie, doet u dat voor eigen rekening en risico. Wij adviseren u om eventuele transacties altijd te toetsen aan de uitkomst van de Kennis- en ervaringstoets en om niet te beleggen in financiële instrumenten waarvan u de risico’s niet begrijpt. Aan de informatie op deze pagina's kunnen geen rechten worden ontleend.

Opinie

Sem heeft overal een mening over. En die laat hij horen ook. In zijn beurspraatje bespreekt hij dagelijks het reilen en zeilen op de beurs. Te vinden onder Analyse > Opinie.

Beursvisie

Vanaf nu deelt deze beursveteraan elke week zijn visie op de beurs via een korte overzichtsvideo.

Strategie

Sem staat bekend om zijn "Calletjes": strategische aanbevelingen met opties gericht op allerlei soorten aandelen. Te vinden onder Analyse > Strategie.